Ontsluiting; wat voelt de verloskundige?

Inwendig onderzoek

Een inwendig onderzoek, oftewel een vaginaal toucher (zoals we in vakjargon zeggen) wordt door de verloskundige gedaan. Bijvoorbeeld om te voelen of je bevalling begonnen is (of er ontsluiting is) en mogelijk tijdens de geboorte, om de ontsluiting verder op te volgen. Maar wat voelen we als verloskundige dan precies? En wat is ontsluiting?

 

Hoe?

Wanneer je je uitgekleed hebt, zal de verloskundige je (waarschijnlijk) op bed onderzoeken. Ze zal langzaam en voorzichtig met eerst een en daarna twee vingers inwendig gaan voelen. Met twee vingers zal ze je baarmoedermond ‘opzoeken’ en voelen. Hieronder zie je schematisch hoe dat er van binnen uit ziet. Je verloskundige raakt dus inderdaad ook het hoofdje aan (met of zonder vliezen), wanneer er ontsluiting is. Maar wat is dan precies ontsluiting en hoe voelt je verloskundige dit?

Ontsluiting?

Baarmoedermond
9 maanden lang zorgt je baarmoeder(mond) ervoor dat je kindje ‘binnen’ blijft. Je baarmoeder is een grote spier en aan het uiteinde zit een soort tuitje. Soms kun je al last hebben van harde buiken, die nog niet voor verandering van je baarmoedermond zorgen. Wanneer je weeën krijgt, die voor ontsluiting zorgen, dan is de bevalling begonnen. Dit komt het meeste voor tussen de 37 en 42 weken zwangerschap. Een ruime periode rondom je uitgerekende datum dus.

Je baarmoedermond is gedurende de langste periode van je zwangerschap lang en gesloten (zie hierboven bij niet verstreken baarmoederhals). Richting de uitgerekende datum zul je vaker last krijgen van oefen weeën. Deze weeën kunnen voor verandering aan je baarmoedermond zorgen. Ontsluiting is een onderdeel van deze verandering, maar meestal begint het met korter en zachter worden van het ‘tuitje’, je baarmoedermond. Dit heet verstrijking (korter) en verweking (zachter). Wanneer je baarmoeder mond rijp is, is ze ontvankelijker voor weeën om te gaan open staan. Beetje lastig voor te stellen misschien. Hieronder zie je een afbeelding hoe dit schematisch eruit ziet.

Het bovenste plaatje laat zien dat je baarmoeder mond nog lang(er) en gesloten is. Het onderste plaatje laat zien dat de baarmoeder mond korter geworden is en hiermee ook is gaan open staan.

Vooral bij een eerste kindje verloopt dit proces vaak volgens een vast regime. Wanneer je al eerder bevallen bent, dan weet je baarmoeder en baarmoedermond wat er gaat gebeuren en verlopen deze processen (wanneer je gaat bevallen) meer tegelijk. Je kunt dan bijvoorbeeld al ontsluiting hebben, terwijl je baarmoeder mond nog niet helemaal kort is.

Ontsluiting
Hierboven heb je kunnen lezen dat er een heel proces plaatsvindt voordat je daadwerkelijk gaat bevallen. Vaak merk je dit helemaal niet op, omdat inwendig onderzoek niet standaard gedaan wordt. Dit wordt gedaan wanneer de verloskundige denkt dat de bevalling begonnen is of omdat er een medische reden voor is.

Zodra je baarmoedermond ‘rijp’ is, kunnen de weeën zorgen voor ontsluiting. Ontsluiting is het openen van je baarmoedermond. Met twee vingers voelen we als verloskundige hoe ver je baarmoedermond geopend is. Hieronder volgt een afbeelding van een schematisch overzicht, in fruit, wat wij dan precies voelen en in welke cm’s we dit kunnen classificeren.

Volledige ontsluiting
Wanneer je 10cm ontsluiting hebt, is je lijf klaar voor de geboorte van je kindje. Dan ga je van de ontsluitingsfase naar de daadwerkelijke geboorte (uitdrijvingsfase zoals ze dit in vakjargon zeggen). Tijdens deze fase hoef je de contracties niet meer weg te ademen, maar kun je met de kracht van de weeën gaan persen. 10cm ontsluiting betekent eigenlijk dat er geen ontsluitingsring, dus geen baarmoedermond, meer staat.

 

Waarom inwendig onderzoek?

Wanneer je weeën hebt kan de verloskundige je gaan onderzoeken, tijdens de geboorte (om de vordering op te volgen) of wanneer er een medische reden is.

Naast het voelen en benoemen van je ontsluiting kunnen we ook aan de regelmaat van je weeën en aan je houding zien hoe ver je mogelijk bent. Dit is natuurlijk een schatting, maar soms is het helemaal niet nodig om gestructureerd te gaan voelen naar je ontsluiting. Aan de sterkte van je weeën en aan de verandering in je houding kunnen we al veel aflezen. En ook zelf zou je dit kunnen opmerken.

 

Zwangerschapscursus
Tijdens een zwangerschapscursus (zoals de Dubbel Zen cursus) kun je leren hoe je op je intuïtie kunt vertrouwen, maar ook hoe je aan jezelf kunt merken in welke fase van de geboorte je je bevindt.
Meer kennis geeft vertrouwen en vertrouwen zorgt voor ontspanning. En dat kun je goed gebruiken tijdens de geboorte van je kindje.

 

Ik wens je nog een fijne zwangerschap en alvast succes met de geboorte!

Liefs,

Doete
Verloskundige